Raadsleden en brede welvaart
Steeds meer gemeenten sturen op brede welvaart. De cijfers staan in de begroting, er is een dashboard live en het college praat erover in iedere raadsbrief. Maar voor raadsleden roept het een vraag op: Hoe stel je kaders en oefen je controle uit op een sturingskader dat domeinen verbindt die in de raad al jaren apart worden behandeld?
Een training werkt zelden, want raadsleden willen geen training. Een college-uur werkt soms, maar is zelden grondig genoeg. Een serious game blijkt voor veel raden een verrassend goede tussenvorm.
Waarom brede welvaart raden anders raakt dan colleges
Bij colleges en ambtenarij landen nieuwe sturingskaders meestal via beleid en uitvoering. De raad krijgt het sluitstuk te zien, vaak in de vorm van een presentatie met een toelichting. Wat ontbreekt is de eigen ervaring. En zonder die ervaring is het lastig om een goede vraag te stellen, een goed kader te bepalen of een besluit gedegen te wegen.
Brede welvaart vraagt om vragen die over portefeuilles heen lopen. Daarvoor moet een raad het zelf hebben gevoeld. Het samenspel tussen wonen en zorg, tussen mobiliteit en gezondheid, tussen economie en leefbaarheid valt pas op zijn plek als je er een keer mee hebt geworsteld.
Wat de politieke spelvariant van Laakdam doet
In de politieke spelvariant nemen raadsleden de rol in van een fictieve fractie in een fictieve stad. Ze moet een voorstel doen voor een begroting die brede welvaart vergroot. Daarna gaan ze onderhandelen, debatteren en stemmen, terwijl een spelleider hen coacht om echt integraal te sturen.
Wat er gebeurt, is herkenbaar voor iedereen. Onder druk grijpen mensen terug op hun natuurlijke reflexen. De één kiest de aanval, de ander duikt dieper de analyse in, terwijl een derde koste wat kost consensus probeert te vinden. Precies daar laat brede welvaart zien dat andere vaardigheden nodig zijn.
Hoe Platform Laakdam dit ondersteunt
Waai ontwikkelde een politieke variant op Platform Laakdam die raadsleden helpt op een integrale manier naar raadstukken te kijken. De sessie duurt rond de vier uur en is bedoeld voor een fractie, een complete raadscommissie, of een themabijeenkomst van de hele raad.
De fictieve setting helpt. Niemand hoeft zijn eigen partijpolitieke positie te verdedigen, want het speelt in Laakdam. Daardoor durven raadsleden vragen te stellen die ze in hun eigen raad zouden inslikken, en ervaren ze hoe een ander dossier voelt vanuit een andere rol.
Voor wie deze variant past
De politieke variant is geschikt voor raadsacademies, fractietrainingen, commissiebijeenkomsten, statenbijeenkomsten en algemene-bestuursdagen. Hij past goed in een dagdeel. En hij werkt het beste als een griffier of een opleidingsverantwoordelijke vooraf meedenkt over welke thema's voor deze specifieke raad spannend zijn.