Organisatieverandering via een serious game
Eén goede sessie levert energie op. Mensen praten in de week erna nog over de ervaring, de inzichten zijn vers en de bereidheid om iets anders te doen is even groot. Maar twee weken later is iedereen weer terug in de oude patronen, de drukke agenda en de vertrouwde overlegstructuur. Dat is geen falen van de sessie. Dat is hoe organisaties werken.
Voor programmadirecteuren, HRD-verantwoordelijken en directies die echt iets willen veranderen, is een eenmalig spel niet genoeg. Een traject van meerdere sessies wel. Niet als trainingsserie, maar als een ritme van ervaringen en reflectiemomenten dat het werkelijke werk volgt.
Waarom één sessie zelden genoeg is
Veranderen vraagt herhaling. Een nieuwe denkwijze begint met een ervaring, maar slijt pas in als die ervaring meerdere keren wordt opgeroepen, in verschillende contexten en met andere collega's. Bovendien wordt het echte werk pas zichtbaar tussen sessies door. Wat een team in de eerste sessie leerde, blijkt op het kantoor op een onverwachte manier terug te komen. Dat soort signalen vormen het materiaal voor de volgende sessie.
Een goed traject werkt daarom in golven en is direct gekoppeld aan de eigen werkzaamheden. Een sessie zet iets in beweging. Het werk neemt het over. De volgende sessie vangt op, scherpt aan en zet weer iets nieuws in beweging.
Hoe een ontwikkeltraject is opgebouwd
Waai ontwikkelde een trajectvariant op Platform Laakdam die bestaat uit acht sessies van ongeveer tweeënhalf uur. Het traject start met een gezamenlijke spelervaring waarin deelnemers in de fictieve stad Laakdam aan de slag gaan met een complex maatschappelijk vraagstuk. In de daaropvolgende sessie brengen zij een vergelijkbare casus uit hun eigen werkpraktijk in en passen zij de inzichten, perspectieven en werkwijzen uit het spel toe op die echte opgave.
Deze afwisseling tussen oefenen in de veilige context van Laakdam en werken aan actuele vraagstukken uit de eigen organisatie herhaalt zich vier keer. Zo ontstaat een leerproces waarin deelnemers niet alleen nieuwe inzichten opdoen, maar deze direct vertalen naar hun dagelijkse praktijk.
Tussen de sessies door experimenteren deelnemers met wat zij hebben geleerd. De spelleider en opdrachtgever houden gedurende het traject nauw contact, zodat de inhoud kan meebewegen met ontwikkelingen binnen de organisatie. Het resultaat is doorgaans zichtbaar: teams ontwikkelen nieuwe handelingsrepertoires, werken anders samen en organiseren hun werk effectiever rond complexe opgaven.
Voor welke organisaties dit past
Een ontwikkeltraject past bij organisaties die voor een fundamentele verandering staan. Een uitvoeringsorganisatie die integraal moet leren werken. Een directie die brede welvaart als sturingskader serieus wil maken. Een ministerie of provincie die een programma start dat domeinen verbindt. Een waterschap dat zijn rol in de regio anders wil invullen. Een gemeente die haar wijkaanpak wil herzien.
Het werkt het beste als de top de verandering wil, de operationele laag erbij betrokken is en er ruimte is in agenda's om de sessies daadwerkelijk bij te wonen. Half geld investeren in zo'n traject levert geen half resultaat op, het levert weinig op.
Hoe je begint
Een trajectvariant begint met een goed gesprek over de vraag waar de organisatie staat en waar ze naartoe wil. Daarna ontwerpt Waai het traject met de opdrachtgever, met steeds verfijnde scenario's en betrokkenheid van de juiste mensen.
Waai biedt vanaf juni 2026 voor elk bestuurlijkniveau een trajectaanpak.
Lees ook: Integraal werken op stadsdeelniveau, De rol van de spelleider en Gedragsverandering door ervaring.
Meer weten over de trajectvariant? Bekijk de varianten op Platform Laakdam of neem contact op met Waai.
